Matura z historii

Poziom podstawowy → arkusz 120 min → Rozwiązanie testu zawierającego zadania otwarte i zamknięte z całego zakresu wiedzy i umiejętności dla poziomu podstawowego

Poziom rozszerzony → arkusz 180 → 1) Rozwiązanie testu zawierającego zadania otwarte i zamknięte, obejmującego cały zakres wymagań egzaminacyjnych. 2) Praca z materiałem źródłowym (analiza różnorodnych źródeł wiedzy historycznej) z co najmniej dwóch wielkich epok historycznych. 3) Pisanie własnego spójnego tekstu, na jeden spośród dwóch tematów do wyboru. Tematy są zgodne z zagadnieniem głównym arkusza, ale obejmują problemy z innych epok historycznych niż zamieszczone materiały źródłowe.

Historia wybrana jako przedmiot dodatkowy jest zdawana na poziomie rozszerzonym.

Zadania w arkuszu uwzględniają historię polityczną, historię społeczno-gospodarczą oraz historię kultury ze wszystkich epok historycznych (starożytność, średniowiecze, czasy nowożytne, wiek XIX oraz wiek XX).

Praca nad dostarczonym materiałem źródłowym nie oznacza, że twoja własna wiedza jest Ci niepotrzebna. Wręcz przeciwnie! Poprawnie zanalizować i zinterpretować źródło historyczne potrafi tylko ten, kto posiada odpowiednią wiedzę historyczną.

Uczeń przystępujący do egzaminu maturalnego powinien znać standardy osiągnięć (tj. planowane normy wiadomości i umiejętności, które powinieneś posiadać po zakończeniu cyklu kształcenia np. w liceum lub technikum). Rozporządzenie o podstawie programowej wymienia zagadnienia historyczne, które absolwent szkoły ponadgimnazjalnej powinien znać. Są one bazą, na której budowane są wymagania egzaminacyjne.


Na poziomie podstawowym są to następujące zagadnienia:
Świat:
1. Różnorodność cywilizacji świata w przeszłości i obecnie.
2. Postęp a kryzysy cywilizacyjne. Konflikty społeczne. Wojny, ludobójstwo, holokaust.
3. Przemiany form gospodarowania od czasów najdawniejszych po współczesną rewolucję techniczną; historyczny rozwój kultury materialnej.
4. Państwo jako podstawowa forma zorganizowania społeczeństw; przemiany państw.
Europa:
1. Fundamenty Europy; jedność i różnorodność; przemiany ideowe. Rola chrześcijaństwa w tworzeniu tożsamości europejskiej.
2. Kształtowanie się narodów Europy; ich wkład w historię; współistnienie i konflikty pomiędzy państwami.
3. Przemiany w obrębie struktur, świadomości i obyczajowości społeczeństw europejskich.
Polska:
1. Państwo polskie i przemiany jego form.
2. Uwarunkowania i przeobrażenia polskiej świadomości narodowej i politycznej.
3. Polska w dziejach gospodarki i struktur społecznych Europy.
4. Postawy jednostek oraz grup społecznych wobec potrzeb epok.
5. Wielokulturowość w dziejach Polski; współistnienie religii i wyznań; znaczenie chrześcijaństwa, w tym Kościoła katolickiego.

W przypadku Podstawy programowej dla poziomu rozszerzonego prezentowane powyżej problemy poszerzone zostały o następujące zagadnienia:
1. Trwałe osiągnięcia cywilizacji starożytnych i religie starożytnego Wschodu.
2. Przemiany ustrojowe w Grecji i Rzymie.
3. Powstanie i rozwój religii monoteistycznych.7
4. Kręgi cywilizacji średniowiecznych, Europa a inne cywilizacje.
5. Znaczenie chrześcijaństwa w cywilizacjach średniowiecznej Europy.
6. Funkcjonowanie i struktura społeczeństw średniowiecznych.
7. Powstanie i rozwój Polski w wiekach średnich oraz znaczenie chrześcijaństwa dla powstania i rozwoju państwowości i kultury polskiej.
8. Cywilizacyjne przemiany w Europie od odrodzenia do oświecenia.
9. Nowe horyzonty; Europa wobec odmiennych kultur i systemów wartości.
10. Przeobrażenia chrześcijaństwa w XVI i XVII wieku.
11. Powstanie nowożytnej państwowości.
12. Uwarunkowania potęgi i upadku Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
13. Rewolucja przemysłowa i jej następstwa,
14. Mapa polityczna XIX-wiecznej Europy i świata.
15. Przemiany świadomości Europejczyków.
16. Procesy demokratyzacyjne i parlamentaryzm w XIX wieku.
17. Społeczeństwo polskie bez własnego państwa.
18. I i II wojna światowa – geneza, charakter i następstwa konfliktów.
19. Systemy totalitarne i ich zbrodniczy charakter.
20. Funkcjonowanie demokracji w XX wieku.
21. Ewolucja stosunków międzynarodowych i ich charakter oraz struktury ponadnarodowe w polityce i gospodarce.
22. Rewolucja techniczna XX wieku.
23. Przemiany w sferze kultury; Sobór Watykański II i encykliki papieskie.
24. Rzeczypospolita między okresem zniewolenia a niepodległością.